Bài này bàn phạm vi phần mềm, tức phần mềm đi kèm EI-A215 gồm những gì, việc nào chạy được ngay và việc nào vẫn phải làm trong dự án. Vai trò phần cứng của máy trong lớp thu dữ liệu đã có ở bài bảng thông số và vai trò cổng thu dữ liệu EI-A215; phần đường lên đám mây có ở bài kết nối đám mây cho EI-A215. Ở đây chỉ nói về gói phần mềm và ranh giới trách nhiệm của nó.
Gói giao kèm gồm bốn lớp
Cách đọc gói phần mềm cho đỡ nhầm là tách theo lớp việc, không tách theo tên sản phẩm. Bảng dưới xếp bốn lớp theo tài liệu hãng, kèm ranh giới giữa phần có sẵn và phần vẫn phải làm.
| Lớp | Có sẵn trong máy | Vẫn phải làm trong dự án |
|---|---|---|
| Thu thập dữ liệu | Bộ tác nhân thu thập, công cụ cấu hình giao thức dạng giao diện, bộ công cụ lập trình cho giao thức riêng | Lập bảng điểm đo, khai địa chỉ đọc, đặt chu kỳ và quy tắc lọc |
| Bảo vệ máy | Danh sách trắng ứng dụng | Chốt danh sách phần mềm hợp lệ, quy định ai được mở khoá |
| Sao lưu và cập nhật | Bộ sao lưu và phục hồi hệ thống, cơ chế cập nhật từ xa | Đặt lịch sao lưu, chọn nơi cất bản sao, thử phục hồi định kỳ |
| Hiển thị tại chỗ | Phân tích nhẹ, trình tạo trang biểu đồ | Dựng trang cho từng nhóm người dùng, đặt ngưỡng cảnh báo |
Cột giữa là lý do chọn máy có phần mềm giao kèm thay vì máy trần: bốn nền tảng đó không phải dựng lại. Cột phải là phần không ai làm thay được, vì nó phụ thuộc vào thiết bị và quy trình của chính nhà máy.
Lớp thu thập cấu hình được bao nhiêu bằng giao diện
Với thiết bị dùng giao thức công nghiệp phổ biến, phần lớn việc khai báo làm được bằng công cụ giao diện: chọn giao thức, nhập địa chỉ, chọn kiểu dữ liệu, đặt chu kỳ đọc. Đây là phần nhanh, thường tính bằng giờ cho vài chục điểm đo.
Phần chậm nằm ở ba chỗ. Một, thiết bị dùng giao thức riêng của nhà sản xuất, phải viết phần đọc bằng bộ công cụ lập trình. Hai, tài liệu địa chỉ thanh ghi của thiết bị cũ thất lạc, phải dò lại từng thanh ghi. Ba, cùng một đại lượng ở các máy khác nhau có đơn vị và thang đo khác nhau, phải quy về một chuẩn trước khi dùng.
Cách dựng luồng và các chặng của một luồng dữ liệu tại biên trình bày ở bài thiết kế luồng dữ liệu tại biên, áp dụng chung được cho các máy trong nhóm này.
Lớp bảo vệ máy: danh sách trắng và cái giá của nó
Danh sách trắng ứng dụng hoạt động theo nguyên tắc ngược với phần mềm diệt vi rút thông thường: chỉ những chương trình đã ghi trong danh sách mới được chạy, mọi thứ khác bị chặn. Với máy biên chạy một tập phần mềm cố định nhiều năm, đây là cách bảo vệ hợp lý và ít tốn tài nguyên.
Cái giá đi kèm là mất tính linh hoạt. Sau khi khoá danh sách, mỗi lần cài thêm hoặc cập nhật đều phải mở khoá rồi khoá lại. Ba việc nên chốt trước khi bật.
- Bật sau khi cấu hình đã ổn định. Bật quá sớm sẽ chặn chính các công cụ đang dùng để dựng luồng.
- Ghi rõ ai giữ quyền mở khoá. Kèm cách liên hệ ngoài giờ, vì sự cố thường rơi vào ca đêm.
- Lưu danh sách phần mềm hợp lệ vào hồ sơ. Danh sách này là căn cứ để dựng lại máy khi phải thay ổ.
Sao lưu, phục hồi và cập nhật từ xa
Bộ sao lưu và phục hồi hệ thống giao kèm cho phép tạo ảnh đĩa và khôi phục nhanh khi ổ hỏng hoặc khi cấu hình sai. Điểm cần chú ý là công cụ có sẵn không tự sinh ra quy trình. Bốn câu phải trả lời bằng văn bản: sao lưu bao lâu một lần, bản sao cất ở đâu ngoài máy, ai kiểm tra bản sao còn dùng được, và mất bao lâu để chạy lại sau khi ổ hỏng.
Cơ chế cập nhật từ xa hữu ích khi số trạm vượt mười, vì lúc đó đi từng máy không còn khả thi. Cách tổ chức cập nhật theo đợt cho cả đội máy trình bày ở bài giải pháp máy tính công nghiệp Advantech. Phần công cụ quản lý thiết bị đi kèm nằm ở bài phần mềm nhúng iEdge.
Máy cũng có cơ chế giữ dữ liệu tại chỗ khi mất kết nối rồi gửi bù sau khi nối lại. Cơ chế này chỉ có tác dụng khi dung lượng đệm được tính đúng theo số ngày mất mạng dự kiến, không phải mặc định là đủ.
Ba khoản chi hay bị bỏ sót khi lập dự toán
Gói phần mềm giao kèm làm nhiều người nghĩ phần mềm đã trọn gói. Ba khoản dưới đây thường nằm ngoài giá máy và hay bị phát hiện muộn.
Khoản thứ nhất là công dựng luồng và khai báo điểm đo. Với một trạm vài chục điểm đo dùng giao thức phổ biến thì nhẹ; với nhà máy có thiết bị nhiều đời và tài liệu thiếu thì đây là phần công lớn nhất của cả dự án. Khoản thứ hai là chi phí dịch vụ đám mây nếu chọn phương án gửi dữ liệu ra ngoài, tính theo lưu lượng và theo thời gian giữ dữ liệu. Khoản thứ ba là công vận hành hằng năm: cập nhật, gia hạn giấy phép, kiểm tra bản sao lưu và xử lý khi trạm hỏng.
Ba khoản này cộng lại thường lớn hơn phần chênh lệch giữa hai mã máy, nên đưa vào dự toán ngay từ đầu sẽ tránh phải xin bổ sung giữa chừng.
Chốt phạm vi phần mềm trước khi ký
Một trang phạm vi rõ ràng nên trả lời sáu câu: bảng điểm đo do ai lập, phần đọc giao thức riêng do ai viết, trang hiển thị dựng tới mức nào, ai bật và giữ khoá danh sách trắng, lịch sao lưu và nơi cất bản sao, và ai nhận phần vận hành sau bàn giao. Sáu câu này gọn nhưng đủ để hai bên không hiểu khác nhau về chữ trọn gói.
Khi hệ thống cần giao diện vận hành nhiều trang và phân quyền theo người dùng, lớp phần mềm giám sát trên nền web có tại WebAccess, tính tách khỏi gói giao kèm.
Chọn thiết bị cho trạm chạy gói phần mềm này
Đề nghị báo giá nên nêu bốn nội dung: số điểm đo và danh sách giao thức phải đọc, có yêu cầu khoá cấu hình theo tiêu chuẩn an toàn thông tin hay không, số ngày phải đệm dữ liệu khi mất kết nối, và ai nhận phần vận hành hằng năm. Bốn nội dung này quyết định cả cấu hình máy lẫn khối lượng công phần mềm.
Nhóm máy cùng vai trò nằm ở danh mục máy tính không quạt cho IoT. Danh mục máy tính nhúng của hãng liệt kê tại chuyên mục máy tính nhúng Advantech trên IPC247. Khi chưa chốt được cấu hình, dùng công cụ chọn máy theo yêu cầu lắp đặt rồi gửi kèm bảng điểm đo dự kiến.
Câu hỏi thường gặp về phần mềm đi kèm EI-A215
Phần mềm đi kèm EI-A215 gồm những gì?
Theo tài liệu hãng, máy giao kèm bốn lớp: bộ tác nhân thu thập cùng bộ công cụ lập trình cho giao thức, lớp bảo vệ máy gồm danh sách trắng ứng dụng, lớp sao lưu và phục hồi hệ thống kèm cập nhật từ xa, và lớp hiển thị gồm phân tích nhẹ với trình tạo trang biểu đồ.
Cắm điện là chạy được ngay hay vẫn phải cấu hình?
Máy khởi động và các công cụ đã cài sẵn, nhưng phần đọc thiết bị vẫn phải khai báo. Việc tối thiểu gồm lập bảng điểm đo, khai địa chỉ đọc cho từng thiết bị, đặt chu kỳ đọc và chỉ định nơi nhận dữ liệu. Không có phần này thì máy chạy mà không có dữ liệu nào đi qua.
Danh sách trắng ứng dụng có gây phiền khi vận hành không?
Có, và đó là cái giá phải chấp nhận. Sau khi khoá danh sách, mọi lần cài thêm hay cập nhật phần mềm đều phải mở khoá rồi khoá lại. Vì vậy chỉ nên bật sau khi cấu hình đã ổn định, và phải ghi rõ ai giữ quyền mở khoá trong hồ sơ bàn giao.
Có cần mua thêm phần mềm giám sát bên ngoài không?
Tuỳ quy mô. Trang biểu đồ giao kèm đủ để xem số liệu của chính trạm đó. Khi cần giao diện vận hành nhiều trang, phân quyền theo người dùng và cảnh báo có quy trình thì phải bổ sung lớp phần mềm giám sát riêng, đây là khoản chi tách khỏi giá máy.
Ba khoản chi phần mềm nào hay bị bỏ sót trong dự toán?
Công dựng luồng và khai báo điểm đo, chi phí dịch vụ đám mây nếu chọn phương án gửi dữ liệu ra ngoài, và công vận hành hằng năm gồm cập nhật, gia hạn giấy phép cùng kiểm tra bản sao lưu. Ba khoản này thường lớn hơn phần chênh lệch giữa hai mã máy.
Ai giữ bản sao lưu ảnh đĩa gốc của máy?
Nên chốt trong hợp đồng, kèm nơi cất và người giữ. Bản sao lưu ảnh đĩa là thứ rút ngắn thời gian khôi phục từ vài ngày xuống vài giờ khi ổ hỏng. Thiếu nó thì phải cài lại hệ điều hành, cài lại công cụ và dựng lại toàn bộ cấu hình từ đầu.
Đọc thêm về thiết bị: toàn bộ máy tính công nghiệp Advantech cùng các hãng khác trên ipc247.com.
