Thuê nhà xưởng ở Bình Dương nghĩa là nhận một mặt bằng có sẵn điện, mạng và khung nhà, nhưng không được sửa đổi kết cấu. Câu hỏi đúng khi bàn tự động hóa nhà xưởng cho thuê Bình Dương không phải là dùng công nghệ nào, mà là hạ tầng sẵn có tới đâu, hạng mục nào thuộc phần của chủ xưởng, làm được gì mà không khoan tường, và đặt tủ thiết bị ở đâu để trả mặt bằng còn nguyên. Bài viết đi theo bốn câu hỏi đó.
Ranh giới hạ tầng giữa chủ xưởng và bên thuê
Phần lớn tranh cãi khi thi công đến từ việc không xác định trước ranh giới này. Bảng dưới là cách phân chia thường gặp trong các hợp đồng thuê xưởng xây sẵn ở Bình Dương. Con số và phạm vi cụ thể vẫn phải đọc trong hợp đồng của từng khu, vì mỗi chủ đầu tư có quy định riêng.
| Hạng mục | Phần của chủ nhà xưởng | Phần của bên thuê |
|---|---|---|
| Nguồn điện | Trạm biến áp, đường dẫn về tủ điện tổng của gian thuê, mức công suất cấp ghi trong hợp đồng | Chia nhánh từ tủ tổng tới từng máy và tủ điều khiển, đo đếm nội bộ, thiết bị bảo vệ nhánh |
| Đường mạng và internet | Ống chờ và điểm đấu nối tới ranh gian thuê, đôi khi có sẵn một đường của nhà mạng | Toàn bộ mạng bên trong gian: thiết bị chuyển mạch, cáp, điểm phát sóng, cách chia lớp mạng |
| Khung nhà, tường, cột | Kết cấu và phần bảo trì kết cấu; thường cấm khoan cắt nếu chưa thoả thuận | Thiết bị đặt bên trong, gá vào khung máy hoặc chân đế riêng |
| Nền xưởng | Nền bê tông theo tải trọng công bố | Móng máy riêng nếu có, thảm chống tĩnh điện, kẻ vạch lối đi |
| Khí nén và nước | Điểm đấu nối tới ranh gian thuê nếu khu có hệ thống chung | Máy nén, bình chứa, đường ống trong gian, lọc và sấy khí |
| Thông gió và chiếu sáng | Quạt mái, cửa lấy sáng, đèn cao áp theo thiết kế ban đầu | Chiếu sáng cục bộ tại trạm làm việc, quạt làm mát cho tủ thiết bị |
| Phòng cháy chữa cháy và an ninh chung | Hệ báo cháy, chữa cháy, camera khu vực chung, bảo vệ cổng | Camera trong gian thuê, kiểm soát ra vào của riêng gian, thủ tục phối hợp khi có sự cố |
| Hoàn trả mặt bằng | Quy định tình trạng khi bàn giao lại | Tháo dỡ thiết bị, vá các vị trí đã can thiệp theo yêu cầu trong hợp đồng |
Hai dòng quan trọng nhất là dòng đầu và dòng cuối. Mức công suất được cấp quyết định có thêm được máy hay không, còn điều khoản hoàn trả quyết định kiểu lắp đặt nào được phép. Đọc kỹ hai dòng này trước khi vẽ sơ đồ hệ thống sẽ tránh phải làm lại thiết kế.
Bốn điều khoản cần đọc trước khi thiết kế hệ thống
- Công suất điện được cấp và cách tính vượt định mức. Cần biết mức kilowatt được cấp cho gian thuê, cách đo đếm và cách tính khi vượt. Đây là ràng buộc cứng, không thể xử lý bằng thiết bị.
- Quy định khoan, cắt và treo vào kết cấu. Nhiều hợp đồng cấm khoan vào cột, dầm và tấm mái. Nếu bị cấm, mọi tủ và máng cáp phải đứng trên chân đế riêng hoặc gá vào khung máy.
- Thời hạn thuê so với vòng đời thiết bị. Thời hạn ba năm không hợp với hạng mục gắn cứng vào công trình, nhưng vẫn hợp với thiết bị tháo lắp lại được.
- Điều kiện hoàn trả mặt bằng. Nếu yêu cầu trả nguyên trạng, cần chọn ngay từ đầu kiểu lắp không để lại dấu vết, và chụp ảnh hiện trạng lúc nhận nhà.
Tự động hóa được gì mà không sửa nhà xưởng
Phần lớn giá trị của tự động hóa trong hai năm đầu nằm ở khâu nhìn thấy số liệu, không nằm ở khâu thay người bằng máy. Năm hạng mục dưới đây làm được trong gian xưởng đi thuê mà không đụng tới kết cấu.
| Hạng mục | Cách làm không xâm lấn | Kết quả thu được |
|---|---|---|
| Đo điện theo máy và theo khu vực | Biến dòng dạng kẹp lắp trên dây nhánh trong tủ, không cắt dây; đồng hồ đo gắn trên ray trong tủ | Suất tiêu hao điện trên đơn vị sản phẩm, phát hiện máy chạy không tải ngoài giờ |
| Theo dõi thời gian chạy và dừng của máy | Đọc chân báo trạng thái sẵn có của máy, hoặc gắn cảm biến rời trên vỏ máy | Thời gian dừng theo ca và theo nguyên nhân, cơ sở để xếp thứ tự cải tiến |
| Truyền số liệu về một chỗ | Mô-đun vào ra không dây tại điểm đo, hoặc cáp mạng đi trong máng nhựa dán trên khung máy | Không phải kéo tuyến cáp mới xuyên tường hay treo trên mái |
| Giao diện vận hành tại chuyền | Màn hình công nghiệp gá vào khung máy hoặc đặt trên xe đẩy có bánh | Người đứng máy nhập và tra cứu tại chỗ, di chuyển theo bố trí chuyền |
| Quản lý nhập xuất trong gian | Máy đọc mã cầm tay nối mạng không dây, in nhãn tại bàn đóng gói | Giảm nhập liệu tay, số tồn khớp theo ngày thay vì khớp theo tháng |
Điểm chung của năm hạng mục là tháo ra mang đi được. Khi hết hạn thuê hoặc khi mở rộng sang gian khác, thiết bị đi theo doanh nghiệp. Cách đặt điểm đo điện và quy đổi ra suất tiêu hao được trình bày kỹ trong bài giám sát năng lượng nhà máy bằng thiết bị Advantech, còn thứ tự đầu tư theo từng mức có trong bài tự động hóa sản xuất theo năm mức.
Đặt tủ thiết bị ở đâu
Trong nhà xưởng sở hữu, tủ điều khiển thường bắt vào tường hoặc cột cho gọn. Trong nhà xưởng đi thuê, cách đó tạo ra hai rắc rối: cần xin phép khoan, và khi trả mặt bằng phải vá lại. Ba phương án thay thế hay dùng.
Phương án thứ nhất là tủ đứng tự do có chân đế, đặt cạnh máy, dây đi trong máng nhựa dán hoặc kẹp trên khung máy. Phương án thứ hai là tủ nhỏ gá thẳng lên khung máy, hợp với trạm chỉ có một máy tính nhúng và vài mô-đun tín hiệu. Phương án thứ ba là tủ đặt trên xe đẩy, dùng cho trạm phải di chuyển theo đơn hàng.
Với cả ba phương án, ba điều kiện vị trí cần kiểm: tránh luồng xe nâng và lối đi chính, tránh khu vực rửa sàn và nơi đọng nước, tránh mặt trời chiếu trực tiếp qua cửa mái vì nhiệt độ trong tủ có thể vượt xa nhiệt độ phòng vào buổi trưa. Nếu tủ đặt ở nơi bụi nhiều, nên chọn máy tính không quạt để không phải thay lưới lọc thường xuyên; các dòng phù hợp được nêu trong bài máy tính IPC không quạt Advantech.
Thiết bị cho gian xưởng đi thuê
Bảng dưới ghép nhu cầu hay gặp với dạng thiết bị tương ứng, kèm đặc điểm lấy từ trang sản phẩm và bài viết trên site.
| Nhu cầu | Dạng thiết bị | Đặc điểm đáng chú ý |
|---|---|---|
| Điểm đo lẻ, xa tủ điện, không kéo được cáp | Mô-đun vào ra không dây, ví dụ WISE-4012E | Hai kênh vào tương tự 0 đến 10 V, hai kênh vào số, hai kênh ra rơ-le; Wi-Fi 2,4 GHz; giao diện cấu hình nền web; bộ đệm giữ số liệu khi mất mạng |
| Trạm điều khiển nhỏ trong tủ gá lên khung máy | Máy tính nhúng không quạt, ví dụ ARK-1123C | Hai cổng Gigabit, hai cổng RS-232/422/485 chọn trong BIOS, một khe mini PCIe cỡ đầy đủ, bộ gá VESA, DIN rail hoặc gá tường |
| Trạm gom số liệu nhiều thiết bị nối tiếp | Máy tính nhúng nhiều cổng, ví dụ UNO-2372G | Bốn cổng RS-232/422/485, bốn cổng USB, hai cổng Gigabit, HDMI và DisplayPort, thiết kế không dây nối bên trong |
| Trạm biên tiêu thụ điện thấp, chạy liên tục | Máy chủ biên nhỏ, ví dụ EIS-D620 | Theo tài liệu hãng; hợp với việc đọc đồng hồ điện và đẩy số liệu lên phần mềm giám sát |
| Mạng nội bộ trong gian thuê | Thiết bị chuyển mạch công nghiệp | Theo tài liệu hãng; chọn theo số cổng, kiểu gá DIN rail và nguồn cấp có sẵn trong tủ |
Ví dụ một gian xưởng thuê hai nghìn mét vuông
Một doanh nghiệp gia công cơ khí thuê gian hai nghìn mét vuông, có mười hai máy gồm máy tiện, máy phay và hai máy cắt. Hợp đồng cấm khoan vào cột và yêu cầu trả nguyên trạng. Mục tiêu năm đầu là biết chính xác thời gian dừng máy và lượng điện tiêu thụ theo máy.
Cách triển khai gồm ba bước. Bước một, lắp biến dòng dạng kẹp trên nhánh cấp của từng máy trong tủ điện, đưa tín hiệu về mô-đun đo đặt ngay trong tủ, không cắt dây và không đục tủ. Bước hai, đọc chân báo trạng thái của từng máy đưa về mô-đun vào ra, mô-đun ở xa tủ thì dùng bản không dây. Bước ba, đặt một máy tính nhúng trong tủ đứng cạnh khu văn phòng xưởng để gom số liệu, chạy phần mềm giám sát và xuất báo cáo theo ca.
Toàn bộ hạng mục trên tháo lắp lại được, không có phần nào gắn cứng vào công trình. Sau sáu tháng, số liệu thời gian dừng đủ để xếp thứ tự nguyên nhân, và đó mới là căn cứ để bàn tới bước tiếp theo như bổ sung trạm kiểm tra tự động hay hệ quản lý kho. Phần quản lý kho được trình bày riêng trong bài quản lý kho hàng ứng dụng máy tính công nghiệp.
Chọn thiết bị tự động hóa cho nhà xưởng đi thuê
Ba tiêu chí nên đặt lên trước khi so cấu hình. Thứ nhất là khả năng tháo lắp lại, vì mặt bằng có thể đổi trước khi thiết bị hết vòng đời. Thứ hai là mức tiêu thụ điện, vì công suất cấp cho gian thuê là con số cố định. Thứ ba là kiểu gá, vì phần lớn hợp đồng hạn chế can thiệp vào kết cấu, nên bộ gá DIN rail, gá VESA và chân đế rời quan trọng hơn người ta tưởng.
Khi gửi yêu cầu báo giá, nên nêu trước năm thông tin: số máy cần theo dõi và loại tín hiệu lấy được từ mỗi máy, khoảng cách từ điểm đo tới tủ gom, công suất điện còn dư của gian thuê, các điều khoản hạn chế khoan cắt trong hợp đồng, và thời hạn thuê còn lại. Để đối chiếu thiết bị cùng phân khúc của các hãng khác, xem danh mục máy tính công nghiệp Advantech trên IPC247. Nếu chưa rõ nên chọn máy tính nhúng loại nào cho tủ của mình, có thể chạy công cụ chọn máy theo điều kiện lắp đặt rồi gửi kết quả kèm đề nghị báo giá.
Câu hỏi thường gặp về tự động hóa nhà xưởng cho thuê Bình Dương
Thuê nhà xưởng thì hạ tầng điện có sẵn tới đâu?
Thường tới tủ điện tổng của gian thuê. Chủ xưởng đưa điện từ trạm biến áp về tủ tổng theo mức công suất ghi trong hợp đồng, còn phần chia nhánh tới từng máy, tủ điều khiển và ổ cắm là do bên thuê tự làm. Vì vậy việc đầu tiên cần làm là đọc mức công suất được cấp và đo tải hiện tại, trước khi tính thêm bất kỳ thiết bị nào.
Tự động hóa được gì mà không can thiệp vào kết cấu nhà xưởng?
Làm được phần lớn khâu giám sát và thu thập dữ liệu. Đo điện bằng biến dòng dạng kẹp, đọc trạng thái máy từ chân tín hiệu có sẵn, truyền số liệu bằng mạng không dây, đặt thiết bị trong tủ đứng tự do hoặc gá lên khung máy. Cách làm này không khoan tường, không treo máng cáp mới và tháo dỡ được khi trả mặt bằng.
Nên đặt tủ thiết bị ở đâu trong gian xưởng đi thuê?
Ưu tiên tủ đứng tự do đặt cạnh máy hoặc tủ gá lên chính khung máy, thay vì tủ bắt vào tường và cột. Vị trí nên tránh luồng xe nâng, tránh nơi có nước rửa sàn và tránh mặt trời chiếu trực tiếp qua cửa mái. Nếu phải bắt vào kết cấu, cần thoả thuận bằng văn bản với chủ xưởng trước khi thi công.
Thời hạn thuê ngắn có nên đầu tư tự động hóa không?
Có, nếu chọn thiết bị tháo lắp lại được. Máy tính công nghiệp, mô-đun thu thập tín hiệu, màn hình vận hành và thiết bị mạng đều chuyển sang mặt bằng mới được. Phần không nên đầu tư khi thời hạn thuê ngắn là các hạng mục gắn cứng vào công trình như móng máy, hệ máng cáp lớn và hệ khí nén đi âm.
Mạng trong nhà xưởng thuê có dùng chung được không?
Không nên dùng chung một lớp mạng cho cả máy sản xuất và máy văn phòng. Nên tách thành hai lớp: lớp thiết bị hiện trường và lớp văn phòng, nối với nhau qua một điểm kiểm soát. Cách tách này giữ cho lưu lượng tải tệp và duyệt web không ảnh hưởng tới số liệu điều khiển, và giới hạn phạm vi khi có sự cố.
Đọc thêm về thiết bị: toàn bộ máy tính công nghiệp Advantech cùng các hãng khác trên ipc247.com.
