Máy tính đặt trong buồng lái xe nâng, xe đầu kéo hay cabin cẩu làm cùng một việc như máy trong tủ điện, nhưng chịu ba thứ mà máy trong tủ không phải chịu: rung liên tục, sốc khi xe qua mối nối sàn, và nguồn điện lấy thẳng từ ắc quy. Bài viết xếp các dòng máy tính gắn trên xe Advantech theo đúng ba ràng buộc đó, kèm số liệu rung, sốc và dải nguồn lấy từ tài liệu của từng model.
1. Ba sức ép lên máy đặt trên xe
Trước khi so model, cần biết cái gì làm hỏng máy trên xe. Bảng dưới ghi lại các nhóm sức ép và tiêu chí phần cứng tương ứng.
| Sức ép | Xuất hiện khi nào | Biểu hiện hỏng | Tiêu chí phần cứng cần có |
|---|---|---|---|
| Rung dải rộng | Xe chạy liên tục trên nền bê tông có mối nối, bánh đặc không giảm chấn | Ổ cứng lỗi khối, thanh nhớ lỏng chân, mối hàn chân giắc nứt | Mức rung khi hoạt động theo IEC 60068-2-64, ổ SSD hoặc mSATA, không cáp bên trong |
| Sốc đơn | Xe qua gờ, hạ càng nâng đột ngột, va nhẹ vào kệ | Máy khởi động lại, mất phiên làm việc, hỏng khe cắm | Mức sốc theo IEC 60068-2-27, khung đúc liền, giắc nguồn có khoá |
| Nguồn ắc quy chập chờn | Xe đề, mô tơ nâng khởi động, sạc nhanh giữa ca | Máy tắt đột ngột, hỏng hệ tập tin, cháy mạch nguồn | Dải vào rộng 9–36 VDC, bảo vệ ngược cực, bộ hạ áp riêng cho hệ 48 V trở lên |
| Nhiệt và bụi | Buồng lái không điều hoà, bụi hàng rời, rửa xe cuối ca | Quạt kẹt, tản nhiệt bám bụi, hơi ẩm vào bo mạch | Thiết kế không quạt, dải nhiệt mở rộng, mặt trước đạt cấp bảo vệ nếu đặt hở |
Ba dòng đầu quyết định phần lớn danh sách model. Dòng cuối quyết định máy đặt trong hộp kín hay đặt hở trong buồng lái.
2. Nguồn điện lấy từ ắc quy xe
Đây là điểm sai nhiều nhất khi lắp lần đầu. Xe nâng điện phổ biến ở cảng và kho chạy ắc quy 24, 48 hoặc 80 V. Xe đầu kéo và xe tải nội bộ dùng hệ 12 hoặc 24 V. Máy tính công nghiệp dải rộng của Advantech nhận 9–36 VDC, tức là đấu thẳng được vào hệ 12 và 24 V, còn hệ 48 V và 80 V bắt buộc phải qua bộ chuyển đổi DC-DC.
- Đo đỉnh áp khi đề và khi mô tơ nâng khởi động. Xung áp lúc đó vượt xa mức danh định của ắc quy; nếu đỉnh vượt trần dải vào thì phải thêm mạch chặn xung, không dựa vào bảo vệ sẵn có của máy.
- Chọn giắc có khoá. ARK-2250L dùng giắc DC khoá được, ARK-1123C dùng giắc DC có ren. Trên xe, giắc tròn trơn tuột ra sau vài tuần rung.
- Tách đường nguồn máy tính khỏi đường mô tơ. Đi chung một cầu chì là cách nhanh nhất để mỗi lần nâng tải nặng thì máy khởi động lại.
- Tính thời gian tắt máy an toàn. Khi tài xế rút chìa, máy cần vài chục giây để đóng tập tin. Một mạch trễ hoặc bộ tích điện nhỏ giải quyết việc này rẻ hơn nhiều so với sửa cơ sở dữ liệu hỏng.
3. Dòng máy Advantech đặt được trên xe
Bảng dưới chỉ điền các ô có số liệu công bố. Ô nào tài liệu không nêu thì ghi theo tài liệu hãng.
| Model | Bộ xử lý | Nguồn vào | Rung và sốc khi chạy | Chỗ đặt hợp lý |
|---|---|---|---|---|
| ARK-2121F | Celeron J1900 bốn nhân 2,0 GHz | 9–36 VDC dải rộng | 3 Grms theo IEC 60068-2-64 và 30 G theo IEC 60068-2-27 khi dùng SSD | Buồng lái xe nâng, cần nhiều cổng nối tiếp |
| ARK-2250L | Core i3, i5 hoặc i7 thế hệ 6 dòng U | 12 VDC, có module 9–36 V đặt kèm | 3 Grms và 30 G khi dùng SSD | Xe cần chạy phần mềm nặng, nhận ảnh từ camera |
| ARK-1123C | Atom E3825 hai nhân 1,33 GHz | Giắc DC có ren, chỉ nhận 12 VDC; xe hệ 24 V phải thêm bộ hạ áp DC-DC | Theo tài liệu hãng | Trạm đọc mã cố định trên xe kéo, tải nhẹ |
| UNO-2372G | Máy tự động hoá nhúng dòng UNO-2000 | Theo tài liệu hãng | 2 Grms với mSATA, 0,75 Grms với ổ cơ, sốc 50 G | Hộp kín gắn dưới ghế hoặc sau cabin |
| ARK-3520P | Core i3, i5 hoặc i7 dạng dán | 9–36 VDC dải rộng | Theo tài liệu hãng | Cabin cẩu bờ, nơi có chỗ cho khung máy lớn |
Hai con số cần đọc kỹ. Thứ nhất, mức rung và sốc của ARK-2121F chỉ đúng khi máy lắp ổ SSD; đổi sang ổ 2.5 inch quay cơ thì dải nhiệt tụt xuống 0–45 độ C và mức rung không còn được bảo đảm. Thứ hai, UNO-2372G ghi rõ hai mức rung khác nhau cho mSATA và cho ổ cơ, chênh nhau hơn hai lần. Trên xe, chọn ổ trước rồi mới chọn máy.
Advantech còn có dòng thiết bị đầu cuối chuyên gắn trên xe với bàn phím tích hợp và khung chống va, tiêu biểu là DLT-V7210K dùng chip Atom E3845 bốn nhân 1,91 GHz và dải nhiệt -30 đến 50 độ C theo tài liệu hãng. Dòng này không nằm trong danh mục sản phẩm đang bán trên trang, nên khi cần bản đóng gói sẵn cho xe thì đặt theo dự án.
4. Màn hình và thiết bị đọc mã đi kèm
Máy hộp đặt kín trong khoang, màn hình mới là thứ tài xế chạm vào. Hai hướng thường dùng:
- Máy tính liền màn hình. TPC-1251T là máy 12,1 inch độ phân giải XGA, chip Atom E3827 1,75 GHz, chạy trong dải -20 đến 60 độ C, mặt trước đạt IP66 với bản phẳng và IP65 với bản không phẳng, cảm ứng điện trở 5 dây. Cảm ứng điện trở là lựa chọn đúng ở đây vì tài xế đeo găng.
- Máy hộp cộng màn hình rời. Giữ máy trong hộp kín sau cabin và chỉ đưa màn hình lên trước mặt tài xế. Cách này đổi màn hình khi vỡ mà không phải cấu hình lại máy, phù hợp với đội xe nhiều chiếc.
Đầu đọc mã vạch cầm tay nối vào máy qua USB hoặc qua cổng nối tiếp. ARK-2121F có 6 cổng COM và cụm vào ra số cách ly, đủ để nhận thêm tín hiệu cân tải và cảm biến độ cao càng nâng mà không cần bộ chuyển đổi bên ngoài.
5. Ví dụ: đội mười hai xe trong bãi container
Một bãi container có 8 xe nâng và 4 xe đầu kéo nội bộ, tất cả chạy hệ 24 V. Cấu hình đã dùng: mỗi xe một máy ARK-2121F đặt trong hộp thép sau ghế, ổ SSD 128 GB, nguồn qua cầu chì riêng và mạch trễ tắt 45 giây; màn hình cảm ứng 12,1 inch bắt trên giá VESA có đệm cao su; đầu đọc mã cầm tay nối USB; module di động cắm khe mPCIe với SIM đặt trong máy, dùng làm đường dự phòng khi xe ra khỏi vùng phủ sóng của kho.
Phần mềm khai thác chạy trên máy giữ hàng đợi cục bộ. Khi rớt sóng, phiếu vẫn ghi vào máy và đẩy lên khi có sóng trở lại. Bài phủ sóng không dây theo lối đi kệ nói kỹ phần thiết kế vùng phủ đi kèm.
6. Chọn máy tính gắn trên xe Advantech
Năm bước rà soát trước khi chốt danh mục vật tư:
- Ghi điện áp hệ ắc quy của từng loại xe và đo đỉnh xung khi mô tơ nâng khởi động.
- Chốt ổ lưu trữ là SSD hay mSATA trước, vì thông số rung và nhiệt của máy phụ thuộc vào ổ.
- Đếm số thiết bị nối tiếp trên xe: cân tải, cảm biến, đầu đọc, bộ định vị. Con số này chọn ra ARK-2121F hay một model ít cổng hơn.
- Quyết định máy liền màn hình hay máy hộp cộng màn hình rời theo số xe và theo mức độ hay vỡ màn.
- Đo nhiệt độ trong buồng lái vào giờ nóng nhất, loại các model không đủ dải nhiệt.
Toàn bộ dòng máy hộp không quạt của hãng nằm trong danh mục máy tính không quạt, còn các bài viết theo ngành khai thác xếp trong chuyên mục vận tải. Phần nền tảng về cấu hình máy tính công nghiệp nói chung có tại bài cấu hình máy tính công nghiệp trên IPC247. Khi cần lọc nhanh theo dải nguồn và kiểu gắn, dùng công cụ chọn máy theo nhu cầu.
Câu hỏi thường gặp về máy tính gắn trên xe Advantech
Máy tính gắn trên xe Advantech cần dải nguồn bao nhiêu vôn?
Xe nâng điện thường chạy ắc quy 24, 48 hoặc 80 V, còn xe đầu kéo dùng hệ 12 hoặc 24 V. Máy nhận dải rộng 9–36 VDC như ARK-2121F hay ARK-3520P đấu thẳng vào hệ 12 và 24 V. Với hệ 48 V trở lên phải qua bộ hạ áp DC-DC công nghiệp, không đấu trực tiếp.
Vì sao không nên dùng ổ cứng cơ cho máy đặt trên xe?
Thông số rung và sốc của ARK-2121F chỉ đạt 3 Grms và 30 G khi lắp ổ SSD. Cấu hình ổ 2.5 inch quay cơ hạ giới hạn nhiệt độ xuống 0–45 độ C và giảm mức rung chịu được. Trên xe nâng chạy qua khe co giãn sàn, ổ cơ là bộ phận hỏng trước tiên.
Máy tính gắn trên xe Advantech nào có nhiều cổng COM nhất?
ARK-2121F có 6 cổng COM cùng cụm vào ra số cách ly, đủ cho cân tải, cảm biến góc nâng và đầu đọc mã cùng lúc. Khi cần nhiều hơn, ARK-3520P cung cấp 8 cổng COM và 6 cổng USB 3.0 nhưng khung máy lớn hơn, hợp với cabin cẩu hơn là buồng lái xe nâng.
Gắn máy lên xe bằng bộ giá nào?
ARK-1123C có bộ giá VESA, DIN rail và gắn tường tuỳ chọn cùng giắc nguồn DC có ren chống tuột. Trên xe nên chọn giá VESA bắt vào khung thép của xe qua đệm cao su, tránh bắt vào tấm vỏ nhựa vì tấm này truyền rung mạnh và nứt chân bắt sau vài tháng.
Máy trên xe mất sóng giữa các lối đi kệ thì xử lý thế nào?
Đó là vấn đề của lớp phủ sóng chứ không phải của máy. Máy cần bộ đệm dữ liệu cục bộ để không mất phiếu khi rớt sóng, còn việc chia vùng phủ và chuyển vùng phải xử lý ở phía điểm phát sóng trong kho.
Đọc thêm về thiết bị: toàn bộ máy tính công nghiệp Advantech cùng các hãng khác trên ipc247.com.
