Phần cứng chỉ quyết định một nửa. Nửa còn lại là bản hệ điều hành nào được cài, trình điều khiển nào đi kèm và máy bị khoá tới mức nào trước khi ra hiện trường. Bài viết bàn phần đó: bốn nhóm hệ điều hành máy tính công nghiệp Advantech thường gặp, cách đọc mục hỗ trợ theo mã hàng, cách dựng ảnh cài đặt cho cả lô và cách khoá cấu hình trước khi bàn giao.
Bốn nhóm hệ điều hành gặp trên máy tính công nghiệp
| Nhóm | Dùng khi nào | Điểm mạnh | Ràng buộc |
|---|---|---|---|
| Windows bản thường | Trạm chạy phần mềm quản lý sản xuất phổ thông, cần cài thêm ứng dụng văn phòng | Trình điều khiển sẵn, người vận hành quen giao diện | Cập nhật tự động có thể khởi động lại máy giữa ca |
| Windows bản nhúng và bản hỗ trợ dài hạn | Trạm chạy một phần mềm cố định nhiều năm | Thời hạn hỗ trợ dài, có lọc ghi bảo vệ ổ, khởi động nhanh | Cần thêm công cấu hình lúc dựng ảnh cài đặt |
| Windows Embedded Compact | Máy đời cũ đang chạy, thay thế nguyên trạng | Nhẹ, khởi động rất nhanh, hợp máy cấu hình thấp | Phần mềm mới hầu như không còn bản cho nhóm này |
| Linux | Trạm thu thập số liệu, cổng dữ liệu, máy chạy phần mềm tự viết | Không tốn bản quyền, gọn, chạy lâu không cần đụng tới | Phải kiểm trình điều khiển cho cổng riêng của từng mã máy |
Chọn hệ điều hành máy tính công nghiệp Advantech theo mã hàng
Mục hỗ trợ hệ điều hành nằm trong tài liệu của từng mã, không phải của cả dòng. Bảng dưới lấy đúng các bản được nêu trong danh mục của site.
| Mã hàng | Hệ điều hành có nêu trong tài liệu | Ghi chú khi dựng máy |
|---|---|---|
| UNO-2271G | Windows 7, Windows 10 bản hỗ trợ dài hạn, bản Linux của hãng | Bản dùng bộ nhớ eMMC gắn sẵn dùng bản Windows tuỳ biến của hãng |
| ARK-2250L | Windows 10, Windows 8.1, Windows 7 và bản nhúng tương ứng; Linux hỗ trợ theo dự án | Hỏi trước danh sách trình điều khiển Linux cho đúng mã |
| ARK-2121F | Windows 8 và Windows 7 cùng bản nhúng; Linux hỗ trợ theo dự án | Máy đời trước, kiểm kỹ trình điều khiển cho sáu cổng nối tiếp |
| ARK-2150F | Windows 7 và bản nhúng, Windows XP và bản nhúng, Ubuntu 12.04 | Nhóm bản cũ, chỉ nên dùng khi thay thế nguyên trạng máy đang chạy |
| PPC-3181SW | Windows 7, 8.1, 10 bản 32 và 64 bit, bản nhúng Windows 7, Linux | Máy liền màn hình, cần thêm trình điều khiển lớp cảm ứng |
| UNO-4671A | Windows XP và bản nhúng, Windows Embedded Compact 6.0, bản nhúng Windows 7, Linux | Máy cho trạm điện, thường giữ nguyên bản đang chạy khi thay máy |
| UNO-1150GH | Windows Embedded Compact 5.0 và 6.0, Windows XP bản nhúng, Linux | Máy cấu hình thấp cho vùng nguy hiểm, phần mềm phải rất nhẹ |
| TPC-1551T | Theo tài liệu hãng; máy có hỗ trợ tiện ích quản lý thiết bị từ xa của hãng | Kiểm mục hỗ trợ theo đúng mã hàng đầy đủ trước khi đặt |
Một quy tắc rút ra từ bảng: máy càng cũ, danh sách hệ điều hành càng nghiêng về nhóm nhúng và nhóm compact. Khi thay máy cho một trạm đang chạy, kiểm mục này trước khi kiểm cấu hình, vì phần mềm vận hành cũ có thể không có bản cho hệ điều hành mới. Cách đọc dấu hiệu vòng đời của một mã máy có ở bài vòng đời máy tính Advantech và kế hoạch thay thiết bị.
Trình điều khiển, tiện ích của hãng và mạch canh chừng
Cài xong hệ điều hành mới là nửa việc. Bốn nhóm sau phải cài thêm và phải thử từng nhóm:
- Trình điều khiển chip đồ hoạ, mạng và âm thanh theo đúng mã bo mạch, lấy từ trang tải của chính mã hàng chứ không lấy bản chung.
- Trình điều khiển cổng nối tiếp cách ly và cổng vào ra số. Đây là nhóm hay thiếu nhất khi cài lại máy bằng đĩa hệ điều hành trắng.
- Thư viện truy cập phần cứng của hãng, dùng để phần mềm bật mạch canh chừng, đọc nhiệt độ bo mạch và đọc điện áp nguồn.
- Tiện ích báo trạng thái thiết bị theo giao thức quản trị mạng, có trên một số mã như TPC-1551T, dùng khi muốn đưa máy vào hệ giám sát mạng sẵn có.
Mạch canh chừng đáng bật ở mọi trạm không có người trực: khi phần mềm treo mà nguồn vẫn còn, máy tự khởi động lại thay vì đứng im tới khi có người phát hiện. Phần theo dõi và cập nhật cả đội máy từ xa nằm ở bài giải pháp quản lý đội máy tính công nghiệp Advantech.
Dựng ảnh cài đặt cho cả lô máy
- Cài đặt hoàn chỉnh một máy: hệ điều hành, trình điều khiển, phần mềm vận hành, cấu hình mạng theo mẫu, tài khoản vận hành tự đăng nhập.
- Chạy thử máy đó đủ lâu để chắc rằng bản cấu hình chạy được, theo mục chạy thử trong bài nghiệm thu máy tính công nghiệp khi hàng về xưởng.
- Sao toàn bộ ổ thành một tệp ảnh, đặt tên theo mã hàng và ngày dựng. Giữ ít nhất hai bản ở hai nơi.
- Chép ảnh sang các máy còn lại trong lô, sau đó chỉ đổi tên máy, địa chỉ mạng và mã trạm.
- Ghi lại phiên bản của từng phần mềm trong ảnh. Nửa năm sau, khi cần dựng máy thay thế, danh sách này là thứ tra đầu tiên.
Ảnh cài đặt chỉ dùng lại được khi các máy trong lô cùng một mã hàng đầy đủ. Khác mã, dù cùng tên dòng, thường khác bo mạch nên khác trình điều khiển. Đây cũng là lý do nên đặt cùng lúc số máy dự phòng cùng mã.
Khoá cấu hình trước khi bàn giao
| Lớp khoá | Chống việc gì | Cách mở lại khi cần bảo trì |
|---|---|---|
| Lọc ghi trên ổ hệ thống | Hỏng hệ điều hành khi mất điện đột ngột | Tắt lọc ghi bằng tài khoản quản trị, khởi động lại |
| Chạy thẳng vào phần mềm vận hành | Người dùng thoát ra màn hình nền, cài thêm phần mềm lạ | Thoát bằng tổ hợp phím đã đặt và mật khẩu quản trị |
| Tắt cập nhật tự động | Máy khởi động lại giữa ca sản xuất | Bật lại theo đợt bảo trì đã lên lịch |
| Khoá cổng USB cho thiết bị lưu trữ | Lây phần mềm độc hại qua ổ cắm ngoài | Mở tạm cho đúng cổng khi cần chép số liệu |
| Mật khẩu BIOS | Đổi thứ tự khởi động, tắt mạch canh chừng | Ghi mật khẩu vào hồ sơ thiết bị, bàn giao cùng máy |
Chọn thiết bị theo yêu cầu của phần mềm
Trình tự nên đi từ phần mềm ngược về máy: xác định phần mềm vận hành chạy trên bản hệ điều hành nào, rồi lọc các mã có nêu bản đó trong tài liệu, sau đó mới xét vị trí lắp và cấu hình. Nhóm máy hộp cho tủ hiện trường có tại danh mục máy tính không quạt; hai mã hay dùng cho trạm thu thập số liệu là UNO-2271G và ARK-2250L. Phần bộ nhớ và ổ lưu trữ cần bao nhiêu cho từng loại phần mềm được tính ở bài chọn cấu hình máy tính công nghiệp theo bài toán.
Danh mục dòng máy của hãng trên site kiến thức có tại trang máy tính công nghiệp Advantech trên IPC247. Khi cần lọc nhanh các mã còn hỗ trợ bản hệ điều hành đang dùng, bắt đầu bằng công cụ chọn máy theo yêu cầu lắp đặt.
Câu hỏi thường gặp về hệ điều hành máy tính công nghiệp Advantech
Vì sao không nên cài bản hệ điều hành mới nhất cho máy trong xưởng?
Vì phần mềm vận hành và trình điều khiển thiết bị mới là thứ quyết định, không phải phiên bản hệ điều hành. Bản mới nhất thường đổi giao diện quản trị, đổi cách cập nhật và có thể chưa có trình điều khiển cho các cổng chuyên dụng của máy. Với trạm sản xuất, bản có thời hạn hỗ trợ dài và ít thay đổi là lựa chọn an toàn hơn.
Bản nhúng và bản thường của Windows khác nhau ở đâu khi dùng trong nhà máy?
Khác ở ba điểm có ảnh hưởng thật: thời hạn hỗ trợ dài hơn, có sẵn cơ chế lọc ghi để bảo vệ ổ khi mất điện đột ngột, và cho phép cắt bớt thành phần không cần thiết nên máy khởi động nhanh hơn. Đổi lại, bản nhúng cần thêm công cấu hình lúc dựng ảnh cài đặt.
Máy tính công nghiệp có chạy được Linux không?
Nhiều mã có ghi mục hỗ trợ Linux trong tài liệu, một số mã ghi rõ là hỗ trợ theo dự án. Điều cần kiểm không phải là nhân hệ điều hành mà là trình điều khiển cho các cổng riêng của máy như cổng nối tiếp cách ly, mô-đun vào ra và mạch canh chừng. Nên hỏi trước danh sách trình điều khiển sẵn có cho đúng mã hàng.
Ảnh cài đặt dùng để làm gì và dựng lúc nào?
Ảnh cài đặt là bản sao toàn bộ ổ của một máy đã cài xong và đã chỉnh đúng. Dựng ngay sau khi nghiệm thu máy đầu tiên trong lô, trước khi đưa máy ra hiện trường. Khi một máy hỏng, kỹ thuật viên chép ảnh vào máy thay thế và trạm chạy lại trong vài chục phút thay vì cài lại từ đầu.
Khoá cấu hình có làm khó việc bảo trì về sau không?
Không, nếu ghi lại đầy đủ. Khoá cấu hình gồm chặn thoát ra màn hình nền, chặn cập nhật tự động và bật lọc ghi; mọi mục đều mở lại được bằng tài khoản quản trị. Việc cần làm là ghi mật khẩu quản trị và cách tắt từng lớp khoá vào hồ sơ thiết bị, bàn giao cùng máy.
Đọc thêm về thiết bị: toàn bộ máy tính công nghiệp Advantech cùng các hãng khác trên ipc247.com.
